Eén besmette fruitvleermuis die een peuter van twee jaar beet, ligt aan de oorsprong van de huidige epidemie. © Wikipedia.Wat als een tragedie voor een gezin uit Guinee begon, is uitgegroeid tot een crisis van enorme proporties. Toen de 2-jarige Emile, een peuter uit Meliandou in het zuiden van Guinee, in contact kwam met een fruitvleermuis, was dat het startschot voor een spoor van vernieling dat nog niet is gestopt. De ebola-epidemie verspreidde zich in heel West-Afrika en sinds kort ook daarbuiten. De Amerikaanse regering noemt het intussen de zwaarste epidemie sinds aids.
De Wereld Gezondheidsorganisatie (WHO) is met een reconstructie van de uitbraak van de epidemie gekomen. Daarin speelt Emile een hoofdrol. De organisatie beschrijft hoe de twee jaar oude peuter in de buurt van het dorp Meliandou werd gebeten door een van de fruitvleermuizen, die zich in het begin van de avond in bomen verzamelen. Het gebeurde in december vorig jaar en op dat moment werd Emile 'Patient Zero', het onfortuinlijke eerste slachtoffer van een ebola-uitbraak die volgens de WHO al meer dan 3.800 slachtoffers maakte en enkele van de meest kwetsbare landen in West-Afrika in chaos stortte.
Gezinstragedie
Op 26 december kreeg Emile koorts. Hij overleed twee dagen later. Nog eens acht dagen later overleed zijn zusje van drie, Philomena. Hun moeder Sia bezweek op 11 januari aan de ziekte, hun grootmoeder Koumba weer drie dagen daarna. Onderzoekers menen dat deze overlijdens de opmars van het virus door Guinee en de naburige landen Liberia en Sierra Leone hebben ingezet.
'Na het overlijden van het jongetje bleef de ziekte ongemerkt smeulen en werden verschillende besmettingsketens in gang gezet', zo stelt de WHO. Dorpelingen waren bang, dokters stonden voor een raadsel. Sommigen dachten dat het om een uitbraak van cholera ging, maar niemand was zeker en in dat informatievaccuüm kon het virus zich makkelijk verspreiden.
Vage grenzen
Inmiddels heeft de gezondheidsorganisatie achterhaald dat Meliandou in de 'hot zone' van de uitbraak ligt: een driehoekig woudgebied waar de grenzen van Guinee, Liberia en Sierra Leone samenkomen. In het gebied is al jarenlang een conflict gaande over diamanten en andere natuurlijke rijkdommen. De gezondheidsvoorzieningen zijn er beperkt en de bevolking is het gewend de grenzen over te steken op zoek naar werk of een beter bestaan.
Volgens de WHO liep een vriend van het gezin van Emile, een man uit Sierre Leone, de ziekte op en overleed hij in in zijn thuisland in Kangama. Een neef van Koumba, de oma van Emile, reisde naar de Guinese hoofdstad Conakry, waar hij op 5 februari overleed.
